Chế độ ăn tốt cho người viêm loét dạ dày tá tràng

Chế độ ăn cho người viêm loét dạ dày hành tá tràng

Khi bị bệnh này, ngoài việc dùng thuốc, chế độ ăn uống đóng vai trò quan trọng, làm giảm tác động của acid tiết ra trên niêm mạc dạ dày.

Nên ăn chất ngọt, chất béo, dùng những thức ăn có tính chất bao bọc niêm mạc dạ dày, thấm dịch vị như gạo nếp, bột sắn, bánh mì, bánh quy, sữa, lòng trắng trứng. Dùng thức ăn mềm ít có tác dụng cơ giới; không để đói, không ăn quá no. Cần ăn nhiều bữa trong ngày, mỗi bữa cách nhau 2-3 giờ. Khi chế biến thức ăn nên nghiền, xay, băm nhỏ, nấu nhừ; tăng cường hấp luộc, hạn chế xào nấu.

Cháo, cơm nát, bánh mì, bánh quy, cơm nếp, bánh chưng; các loại khoai (khoai tây, khoai sọ luộc chín hoặc hầm nhừ dưới dạng súp) là những thứ nên ăn. Các món thích hợp khác là thịt cá nghiền nát, hấp hoặc om; sữa bò hộp, sữa bò tươi, sữa bột, bơ, phomát; đường, bánh, mứt kẹo, mật ong, kem, chè. Về nước uống, nên chọn nước lọc, nước khoáng.

Không nên ăn các loại thực phẩm có độ acid cao (quả chua, dưa, cà muối, giấm, mẻ, tương ớt) hoặc tạo hơi trong dạ dày (đậu đỗ, dưa cà muối, hành), các loại thực phẩm làm hư hại niêm mạc dạ dày (như rượu, bia, ớt, tỏi, cà phê, chè) hay tăng tiết acid (nước sốt thịt, cá đậm đặc). Ngoài ra, không nên ăn các loại hoa quả như chuối tiêu, đu đủ, táo và các loại thức ăn chế biến sẵn như giăm bông, lạp sườn, xúc xích, sữa chua.

Nếu bị viêm dạ dày cấp tính, bạn cần có thời gian cho dạ dày lành vết thương. Có thể nhịn ăn trong vòng 24-48 giờ vì thức ăn vào dạ dày sẽ kích thích tiết acid, càng làm loét vết thương. Chỉ nên uống nước khoáng với số lượng vừa phải để khỏi khát và mất nước.

Sau thời gian nhịn, nên ăn súp nấu với rau thịt nghiền, uống sữa hoặc ăn kem với năng lượng 1.200-1.300 Kcal. Mỗi lần ăn với lượng ít; ăn nhiều lần cách nhau 1 giờ. Sau đó dần dần tăng số lượng cho đến khi không còn các triệu chứng đau bụng, đầy hơi, ợ hơi, ợ chua thì ăn uống gần như bình thường.

Trong trường hợp viêm dạ dày mãn tính, người bệnh thường bị thiếu dinh dưỡng do sự tiêu hóa hấp thu kém, không hấp thu được các loại vitamin cần thiết, đặc biệt là vitamin B12 và sắt, chất đạm, dẫn tới thiếu máu. Chế độ ăn cần phải cung cấp đầy đủ năng lượng và chất đạm, đặc biệt cần bổ sung thêm các loại vitamin và muối khoáng như: B12, acid folic, vitamin A, D, K, canxi, Fe, Zn, Mg.

Chế độ ăn 3 giai đoạn

Giai đoạn 1: Bắt đầu điều trị cho người viêm loét dạ dày hành tá tràng. Chỉ nên ăn sữa, 1-2 giờ uống sữa một lần, mỗi lần chỉ khoảng 1/3-1/2 cốc (khoảng 100 ml). Tổng năng lượng chỉ cần khoảng 1.200 Kcal. Vài ngày sau dạ dày không thấy đau thì trộn thêm kem vào sữa để tăng thêm năng lượng.

Giai đoạn 2: Khi dạ dày hết đau thì ăn những đồ mềm nhuyễn như cháo, súp, mỗi lần 100 ml, sau đó tăng dần lên. Nên ăn 6 bữa/ngày, sau đó ăn các loại như cơm nếp, bánh mì, bánh quy, thịt cá nghiền nát. Khi ăn nên nhai kỹ để đồ ăn thấm nước trước khi nuốt.

Giai đoạn 3: Vẫn tiếp tục ăn 5-6 bữa/ngày, ăn thức ăn mềm, nấu chín nhừ.

Viêm loét dạ dày tá tràng căn bệnh nguy hiểm

Viêm loét dạ dày tá tràng

Bệnh thường giới hạn trong khu vực đại tràng. Đối với bệnh nhân này, triệu chứng chảy máu trực tràng nhẹ và không liên tục. Đây cũng có lẽ là triệu chứng duy nhất có thể nhận biết được bệnh.

Một số bệnh nhân khác, viêm trực tràng có những triệu chứng nặng hơn. Đau quặn vùng trực tràng, cảm giác muốn đi tiêu nhưng rất khó khăn, bức bách, mót rặn, đau quặn ( đau khi ruột cử động ).

2/ Viêm loét đại tràng xích-ma và trực tràng

Đại tràng xích-ma là một đoạn ngắn nối với trực tràng. Viêm loét đại tràng xích -ma và trực tràng có những triệu chứng giống với viêm loét trực tràng. Bệnh nhân bị chảy máu trực tràng, buốt mót vùng hậu môn, cảm giác đi tiêu cấp bách, bụng bị đau oặn bụng. Một số bệnh nhân khác có triệu chứng tiêu chảy có máu, đau oặn.

Thống kê cho thấy số lượng bệnh nhân bị đau dạ dày ngày càng gia tăng. Đau dạ dày hay nói chính xác là viêm dạ dày, loét dạ dày, viêm loét dạ dày hành tá tràng,… còn được coi là căn bệnh của xã hội hiện đại. Ăn nhanh, ăn vội vàng, nhai không kỹ là một trong những nguyên nhân gây bệnh dạ dày. Ngoài ra việc thường xuyên phải đối mặt với căng thẳng, ăn uống không đúng giờ, ăn đồ ăn nhanh được chế biến sẵn, sử dụng thuốc kháng sinh cũng là nguyên nhân gây bệnh dạ dày. Bệnh đau dạ dày có thể xuất hiện ở bất kì lứa tuổi nào, trẻ em từ 1 tuổi trở lên cho đến những cụ già ngoài 90 tuổi cũng có thể mắc bệnh dạ dày.

Tục ngữ có câu: “vị bệnh sinh bách bệnh” từ một bệnh nếu không được điều trị khỏi hẳn, cứ để dai dẳng kéo dài có thể sinh ra nhiều bệnh khác. Để điều trị bệnh một cách hiệu quả cần xác định nguyên nhân gây bệnh dạ dày.

Dấu hiệu nhận biết bệnh dạ dày

Sau bữa ăn thường thấy xuất hiện tình trạng rối loạn tiêu hóa, đau lâm râm ở vùng trên rốn có thể là nguyên nhân của bệnh dạ dày. Nếu dấu hiệu đau bụng xuất hiện khoảng 1 giờ sau khi ăn thì là dấu hiệu của viêm loét dạ dày. Trường hợp đau bụng xuất hiện khoảng 3 giờ sau ăn thì là dấu hiệu của viêm loét hành tá tràng.

Tuy nhiên khi thấy xuất hiện những dấu hiệu trên người bệnh không nên tự ý mua thuốc về sử dụng mà nên đến các cơ sở y tế uy tín để khám, kiểm tra và nội soi. Thông qua kết quả nội soi bác sĩ mới có thể kết luận một cách chính xác bệnh nhân có bị viêm loét dạ dày hay không. Tuy nhiên người bệnh cũng không nên nội soi quá nhiều lần vì nó có thể gây xước niêm mạc dạ dày.

Ăn chậm không chỉ có 1 vóc dáng đẹp mà còn phòng chống bệnh tật

Ăn chậm, nhai kỹ giúp thực phẩm được chia nhỏ khi vào dạ dày, cơ thể bạn sẽ có quá trình tiêu hóa tốt hơn.

Ông bà, cha mẹ từng dặn rằng nên ăn chậm. Bạn có thể nghĩ rằng những điều họ nói không quan trọng. Quả thực có rất nhiều lý do để bạn thưởng thức bữa ăn của mình một cách chậm rãi.

1. Giảm cân

Não phải mất khoảng 20 phút để nhận được tín hiệu rằng cơ thể đã no, bạn sẽ tiêu thụ ít calo hơn nếu ăn từ từ. Ăn nhanh, bạn có xu hướng ăn rất nhiều nên sẽ tăng cân. Khi ăn chậm, bạn có thể ăn một số loại thực phẩm yêu thích mà không bị tăng cân. Vì vậy, một trong những cách dễ nhất và rẻ tiền để giảm cân là ăn thật chậm.

2. Thưởng thức vị ngon của món ăn

Càng ăn thật chậm, bạn càng có thể thưởng thức được vị ngon của các món. Ngoài ra niềm vui từ ăn uống sẽ tăng lên. Một trong những phần thưởng sau giờ làm việc vất vả là các món ăn để thỏa mãn cơn đói. Thật tuyệt vời khi bạn dành nhiều thời gian hơn để thưởng thức những món ăn yêu thích ấy.

3. Cải thiện tiêu hóa

Ăn chậm, nhai kỹ, thực phẩm được chia nhỏ hơn khi vào dạ dày, cơ thể sẽ có quá trình tiêu hóa tốt hơn không ợ hơi ợ chua. Trên thực tế, nếu bạn nhai thức ăn đúng cách, quá trình tiêu hóa bắt đầu ngay trong miệng. Cơ thể sẽ phải mất ít năng lượng hơn cho việc tiêu hóa. Đây là một trong những lợi ích sức khỏe chính của việc ăn chậm.

4. Một sự thay đổi trong lối sống

Khi dành thời gian để đánh giá cao những gì mình đang ăn và ăn từ từ, sẽ ảnh hưởng tích cực đến toàn bộ lối sống của bạn. Phòng tránh bệnh viêm loét dạ dày hành tá tràng. Mức độ căng thẳng giảm xuống vì bạn không vội vàng, liên tục làm việc với cường độ cao. Lối sống này giúp bạn đạt được nhiều niềm vui và thành công hơn mong đợi.

5. Một cách tốt để rèn luyện tâm trí

Khi chú ý đến những gì đang ăn và đặt tất cả sự tập trung vào thực phẩm, bạn đang thực sự rèn luyện tâm trí của mình. Ăn chậm giúp bạn rèn luyện tâm trí và tránh xa những phiền nhiễu, giúp bạn tìm hiểu cách hoàn toàn tập trung vào chỉ một việc và tận dụng tối đa thời gian để hoàn thành việc đó.

thường xuyên bị mệt mỏi có phải là triệu chứng bệnh stress và căng thẳng

Nếu cơ thể bạn thường xuyên bị mệt mỏi, hãy lưu ý vì nguyên nhân mệt mỏi stress có thể xuất phát từ một trong các trường hợp dưới đây.

1. Thiếu hụt vitamin dẫn đến căng thẳng mệt mỏi

Thiếu vitamin B12: Vitamin B12 giúp tế bào thần kinh và hồng cầu khỏe mạnh. Thiếu vitamin B12 sẽ khiến cơ thể bạn mệt mỏi, trí nhớ giảm sút hoặc gây ra các triệu chứng: táo bón, tiêu chảy, tay chân tê ngứa.

Thiếu vitamin D: Hiện chưa rõ thiếu hụt vitamin D có liên quan đến tình trạng mệt mỏi hay không nhưng nhiều nghiên cứu cho thấy hàm lượng vitamin D trong cơ thể quá thấp sẽ làm tăng nguy cơ mắc các bệnh về tim mạch, cao huyết áp, ung thư, rối loạn thần kinh, dẫn đến các triệu trứng đau tức vùng ngực, mệt mỏi, đặc biệt ở phụ nữ.

Bạn cần duy trì nồng độ vitamin D trong máu từ 16-74 nanograms/ml máu (chỉ số này là bình thường). Bổ sung hàm lượng vitamin D và B12 bằng cách ăn uống những loại thực phẩm chứa nhiều các chất này như thịt, cá, trứng, sữa, dầu gan cá… Tắm nắng mỗi ngày10 phút vào buổi sáng cũng có thể giúp bạn xua tan mệt mỏi, đồng thời cơ thể được hấp thu nguồn vitamin D từ ánh nắng mặt trời.

2. Phản ứng phụ khi dùng thuốc, mệt mỏi stress

Tác dụng phụ của thuốc có thể làm bạn uể oải, mất ngủ, nhất là một số loại thuốc trị bệnh cao huyết áp và chống suy nhược. Vì vậy, trước khi sử dụng, cần tham khảo ý kiến của bác sĩ.

3. Ảnh hưởng của bệnh lý tim mạch

Phụ nữ mắc các chứng bệnh về tim mạch cũng thường xuyên có cảm giác mệt mỏi. Vì vậy, khi gặp vấn đề về tim mạch, bạn đừng vội nghĩ chỉ là do căng thẳng tâm lý mà bỏ qua việc chẩn đoán những dấu hiệu thường gặp trong bệnh tim như: đau tim, sung huyết, bệnh van tim…

Lưu ý: Chứng ợ nóng và chán ăn cũng là những biểu hiện cảnh báo của bệnh đau tim nhưng ít người biết điều này. Bạn cần đến bác sĩ để được đo điện tâm đồ và siêu âm tim.

Chế độ ăn hợp lý kết hợp với việc tập thể dục thường xuyên sẽ giúp bạn khỏe mạnh, tránh được nguy cơ mắc bệnh.

4. Tiểu đường có thể dẫn đến mất ngủ kéo dài

Bệnh tiểu đường làm gia tăng lượng đường huyết trong máu. Khi đường huyết trong máu tăng cao, chất gluco không được vận chuyển đến các tế bào mà thải ra nhiều qua đường tiểu khiến cơ thể không được cung cấp đủ năng lượng hoạt động, khiến người bệnh bị suy nhược, mệt mỏi và giảm cân rất nhanh.

Khi nghi ngờ mắc bệnh, bạn cần đi xét nghiệm gluco trong máu. Nếu bạn mắc bệnh, bác sĩ sẽ tư vấn cho bạn cách kiểm soát mức đường huyết trong máu bằng chế độ ăn kiêng hợp lý, tập luyện thể dục, uống thuốc hoặc kiểm soát bằng insulin, tránh để bệnh phát triển nặng thêm.

Nhiều nghiên cứu cho thấy, người bị bệnh tiểu đường có nguy cơ mắc bệnh tim gấp 4 lần so với người bình thường.

Làm thế nào để ngăn chặn viêm loét dạ dày tá tràng

Các biến chứng của viêm loét dạ dày tá tràng

  Các biến chứng của viêm loét dạ dày có thể xảy ra theo thời gian, đặc biệt là nếu viêm dạ dày trở thành mãn tính sẽ gây khó khăn cho việc điều trị. Các biến chứng có thể bao gồm viêm loét dạ dày, loét chảy máu dạ dày, thiếu máu, ung thư dạ dày. Ngoài ra còn kèm theo triệu chứng mất nước, các vấn đề về thận, thậm chí tử vong.

1. Dự đoán tiến triển của viêm dạ dày

  Hầu hết mọi người bị viêm dạ dày có rất ít khả năng hồi phục hoàn toàn trong ngắn hạn. tuy nhiên những người bệnh được xác định nguyên nhân  và điều trị thích hợp sớm sẽ có nhiều cơ hội hồi phục hoàn toàn. Trong trường hợp dự đoán tiến triển viêm dạ dày mãn tính có thể phát triển các biến chứng nghiêm trọng như viêm loét chảy máu, ung thư dạ dày.|

• Hẹp môn vị: Biểu hiện lúc đầu cảm thấy đầy bụng, nặng bụng, ở chua kèm đau bụng và nôn ói rất dữ dội, đặc biệt bệnh nhân ói ra thức ăn của ngày hôm trước, có mùi hôi thối.
• Thủng dạ dày: Bệnh nhân cảm thấy đột ngột có cơn đau dữ dội như dao đâm, bụng gồng cứng như gỗ, phải được phẫu thuật kịp thời nếu không sẽ nguy hiểm đến tính mạng.
• Xuất huyết tiêu hóa: Là biến chứng thường gặp nhất, biểu hiện ói ra máu và đi cầu phân máu có thể máu đỏ, hoặc phân có màu đen hôi thối.
• Ung thư dạ dày: Ung thư dạ dày là một dạng ung thư rất thường gặp, chiếm vị trí hàng đầu trong các ung thư đường tiêu hóa và cũng là một trong những biến chứng của các bệnh lý lành tính ở dạ dày mà không được điều trị triệt để.

2. Các loại thuốc điều trị viêm dạ dày

• Điều trị các nguyên nhân cơ bản của viêm dạ dày là cách hiệu quả nhất để giảm thiểu hoặc giải quyết viêm dạ dày. Ví dụ, nếu nguyên nhân gây ra viêm dạ dày là Helicobacter pylori, điều trị bằng kháng sinh thích hợp (thường là sự kết hợp của amoxicillin và clarithromycin[Biaxin, Biaxin XL] cộng với bismuth subsalicylate[Pepto - Bismol]) thường có hiệu quả.
• Nếu NSAIDs là nguyên nhân, cần dừng sử dụng nonsteroid. Kết hợp các loại thuốc kháng axit (Maalox, Rolaids, và Alka-Seltzer), histamin (H2) chẹn (famotidine [Pepcid AC], ranitidine [Zantac 75]) và PPI hoặc ức chế bơm proton ( omeprazole [Prilosec], pantoprazole[Protonix], esomeprazole [Nexium]).

3. Làm thế nào để ngăn chặn viêm loét dạ dày tá tràng

  Nếu nguyên nhân của viêm dạ dày được ngăn ngừa, thì viêm dạ dày được ngăn chặn. Lạm dụng rượu hoặc NSAIDs là nguyên nhân, cách ngăn chặn tốt nhất là dừng đưa những chất này vào cơ thể. Nếu nguyên nhân do nhiễm khuẩn, ký sinh trùng, phòng ngừa sẽ khó khăn hơn. Nhưng vệ sinh cơ thể, rửa tay, ăn uống hợp vệ sinh là biện pháp tốt để giảm nguy cơ viêm dạ dày từ các tác nhân gây bệnh.

Chế độ ăn cho bệnh viêm đại tràng co thắt

Chế độ ăn cho bệnh viêm đại tràng co thắt



Bệnh viêm đại tràng co thắt có liên quan chặt chẽ tới chế độ ăn uống. Các chuyên gia dinh dưỡng khuyên bệnh nhân viêm đại tràng co thắt nên có một chế độ ăn như sau:

- Bên cạnh phải tăng cường lượng chất xơ hòa tan, bởi đây là những thực phẩm dễ tiêu hóa, tốt cho đại tràng và hệ tiêu hóa thì phải giảm tiêu thụ những chất xơ không hòa tan, bởi nó sẽ kích thích các cơn co thắt đại tràng.

- Không nên ăn thực phẩm có chứa nhiều chất béo bởi nó sẽ làm cơn đau bụng do co thắt đại tràng tăng lên.

- Những loại thực phẩm có thể gây đầy hơi, chướng bụng cũng không nên ăn.

- Nên ăn nhiều sữa chua sẽ tốt cho hệ tiêu hóa và bệnh viêm đại tràng co thắt. Tuy nhiên nếu có hiện tượng không dung nạp lactose thì không nên tiêu thụ các sản phẩm từ sữa và các sản phẩm lên men, những chất làm ngọt trong các loại bánh kẹo,…

- Tránh tiêu thụ rượu , sô-cô-la , cà phê và thức uống chứa caffeine vì chúng kích thích các cơn co thắt của ruột. Viêm đại tràng co thắt

- Không nên ăn nhiều các loại gia vị (hạt tiêu, ớt, ớt cayenne, vv..

- Nên ăn nhiều salad và rau sống vào cuối bữa ăn.

- Uống nước thường xuyên trong suốt cả ngày.

- Ăn uống đúng giờ, không bỏ bữa, nhai kĩ khi ăn.

Ngoài ra nên tránh căng thẳng, stress, tập thể dục đều đặn cũng là cách để giảm những triệu chứng của bệnh viêm đại tràng co thắt

Nguyên nhân gây mất ngủ

Nguyên nhân gây mất ngủ, ngủ không sâu giấc

- Do gặp phải một biến cố trong cuộc sống. Biến cố đó ảnh hưởng trực tiếp tới tâm trạng, cảm xúc của mỗi người.

- Thói quen sinh hoạt không điều độ cũng là nguyên nhân của mất ngủ. Thời gian ngủ và thời gian thức không hợp lý. Có thể buổi trưa ngủ quá nhiều, buổi tối không ngủ được. Hoặc cũng có thể do đi ngủ quá muộn, đã quá giấc.

- Do lạm dụng các chất kích thích như: rượu, bia, cà phê, thuốc lá

- Do nguyên nhân bệnh lý: tiền sử có các bệnh về tiết niệu, tiêu hóa,… Đau nhức, hoặc khó chịu trong khi ngủ sẽ khiến cho giấc ngủ bị ảnh hưởng, ngủ không sâu.

- Do tác động từ môi trường bên ngoài: do phòng ngủ quá nóng hoặc quá lạnh, do tiếng ồn quá lớn, phòng ngủ quá sáng.

Điều trị bệnh mất ngủ kéo dài không dùng thuốc

Thuốc là sự lựa chọn cuối cùng đối với bệnh mất ngủ. Trước khi sử dụng thuốc người bệnh có thể thử một số biện pháp như:

Những việc không nên làm:

- Không cố cưỡng lại cảm giác buồn ngủ. Khi buồn ngủ nên đi ngủ ngay.

- Không nên ăn tối quá muộn (ăn tối sau 8 giờ). Ăn tối muộn khiến dạ dày phải hoạt động và làm việc, ảnh hưởng tới việc tiết hormon gây buồn ngủ.

- Bữa tối không nên ăn nhiều dầu mỡ, dẫn tới khó tiêu, đầy bụng sẽ ảnh hưởng tới giấc ngủ.

- Không lạm dụng chất kích thích như: cà phê, thuốc lá, rượu, bia vì những chất này là nguyên nhân khiến thần kinh căng thẳng, khó đi vào giấc ngủ.

- Trước khi ngủ không nên chơi các môn thể thao vận động mạnh.

- Hạn chế xem các bộ phim quá hấp dẫn, đọc những câu chuyện quá nhiều cảm xúc gây kích thích thần kinh sẽ khiến khó ngủ hơn.

Những việc nên làm

- Đi ngủ và thức dậy đúng giờ. Thực hiện thói quen đó một cách đều đặn.

- Chú ý đến phòng ngủ: phòng ngủ có nhiệt độ thích hợp, ánh sáng hợp lý, yên tĩnh để tránh bị thức giấc trong khi ngủ.

- Nên tắm bằng nước ấm, ngâm chân bằng nước ấm 30 phút trước khi ngủ giúp tuần hoàn máu, lưu thông khí huyết tốt hơn.

- Ngoài ra nên làm chủ cảm xúc của mình, điều này rất quan trọng và ảnh hưởng trực tiếp tới giấc ngủ.

Trên đây là một trong những phương pháp điều trị bệnh mất ngủ không sử dụng thuốc. Bệnh nhân nên có sự kiên trì, vì để lấy lại giấc ngủ phải có một quá trình, bệnh nhân càn kiên trì. Nếu bệnh nhân đã áp dụng những biện pháp trên một cách kiên trì mà không có hiệu quả khi đó cần có sự can thiệp của bác sĩ. Một trong những phương pháp được nhiều người lựa chọn là xoa bóp bấm huyệt.

Rối loạn đại tiện kéo dài, dẫn tới viêm đại tràng co thắt

Theo quan điểm y học hiện đại, bệnh đại tràng chia làm 2 thể: Thể cấp tính diễn biến bệnh nhanh chóng và đáp ứng với phác đồ điều trị tốt và ngắn ngày điều trị. Thể mạn tính, diễn biến bệnh lâu ngày, đáp ứng điều trị với thuốc kém, ít hiệu quả.

Triệu chứng lâm sàng: bệnh đại tràng có nhiều triệu chứng nhưng có 03 triệu chứng hay gặp là:

1. Rối loạn đại tiện kéo dài, dẫn tới viêm đại tràng co thắt

• Thay đổi số lần đại tiện: bệnh nhân đi ỉa lỏng nhiều lần trong ngày (> 03 lần/ngày), phân có nhầy trong, đi ỉa lỏng thường xảy ra từng đợt 05 - 07 ngày. Đi ỉa lỏng tăng lên khi thay đổi thức ăn, căng thẳng thần kinh. Đa số là phân nát, có khi có thức ăn chưa tiêu, trước khi đi đại tiện thường hay đau bụng làm cho bệnh nhân có cảm giác muốn đi gấp.

• Táo bón: số lần đi đại tiện giảm (< 03 lần/tuần), phân khô, cứng, có khi có bọc ít nhầy hoặc táo như phân dê. 

• Táo bón xen lẫn đi lỏng: bệnh nhân bị từng đợt táo bón, ỉa lỏng xen kẽ nhau, giữa hai đợt có thể phân bình thường.

2. Đau bụng là biểu hiện của bệnh viêm đại tràng

Đau bụng, đi ngoài phân lúc lỏng, lúc nát, lúc táo làm người bệnh khó chịu, mệt mỏi

Đau bụng có tính chất lan toả hay khu trú dọc theo khung đại tràng. Đau âm ỉ không ở vị trí nào rõ rệt, có lúc đau dữ dội rồi trở về bình thường. Đau không có tính chất chu kỳ nhưng có thể tăng lên khi ăn một số thức ăn nhất định (sữa, tôm, cua, cá...) hay khi căng thẳng, lo lắng. Cảm giác đau, khó chịu ở bụng giảm đi sau khi trung, đại tiện, tăng lên khi bị táo bón.

3. Chướng bụng, đầy hơi:

Thường xảy sau khi ăn làm cho bệnh nhân không muốn ăn, ăn ít. 

Chướng bụng, đầy hơi là 1 trong những triệu chứng của viêm đại tràng mãn tính

Ngoài ra còn có một số triệu chứng khác có thể hỗ trợ thêm cho việc chẩn đoán bệnh đại tràng: buồn nôn, khoảng 1/3 bệnh nhân có cảm giác đau khó chịu ở vùng thượng vị. Các triệu chứng ngoài đường tiêu hoá như: mệt mỏi, khó ngủ, lo lắng bệnh tật, trầm cảm cũng khá phổ biến ở bệnh nhân bị bệnh đại tràng.

Cận lâm sàng:

• Xét nghiệm máu: số lượng hồng cầu, bạch cầu, huyết sắc tố bình thường, không có thiếu máu.

• Xét nghiệm phân: không có máu, không có vi khuẩn gây bệnh.

• Chụp X – quang đại tràng: không tìm thấy hình ảnh tổn thương hoặc cấu trúc bất thường ở đại tràng. Thường có hình ảnh rối loạn nhu động co bóp ở đại tràng (hình chồng đĩa, hình thẳng đuỗn).

• Soi trực tràng, đại tràng sigma hoặc đại tràng: niêm mạc hồng bóng, có thể có xung huyết nhẹ, tăng tiết nhầy, tăng co thắt hoặc giảm nhu động.

• Sinh thiết để xét nghiệm mô bệnh học thấy niêm mạc bình thường.

Viêm đại tràng co thắt, viêm đại tràng mãn tính

Đau bụng là một triệu chứng khá phổ biến, ngày càng xuất hiện nhiều trong cuộc sống của con người và là một trong những biểu hiện quan trọng của nhiều bệnh liên quan đến đường tiêu hóa.

Tuy nhiên, đây chỉ là cảm giác chủ quan của mỗi người bệnh và có thể thay đổi theo thời gian, vì thế người bệnh cần được cung cấp thông tin một cách hệ thống và đầy đủ giúp xác định nguyên nhân gây đau bụng, từ đó có cách chữa trị kịp thời.Viêm đại tràng co thắt

Trước hết cần xác định và loại trừ các triệu chứng đau bụng là biểu hiện của một số bệnh ngoại khoa cấp cứu như: viêm ruột thừa, thủng tạng rỗng (dạ dày), viêm tụy cấp, viêm túi mật do sỏi, chửa ngoài tử cung vỡ,… Trường hợp này người bệnh thường bị đau bụng dữ dội, kèm các triệu chứng như: sốt cao, xuất huyết… cần được nhanh chóng đưa đến các cơ sở y tế để theo dõi và điều trị thích hợp.

Ngoài ra, với những trường hợp bị đau bụng thông thường, người bệnh nên dựa vào vị trí đau, tính chất đau và các biểu hiện kèm theo có thể sơ bộ chẩn đoán hoặc nghĩ tới một số bệnh đường tiêu hóa hoặc bệnh đại tràng. Cụ thể như sau:

Đau bụng có rất nhiều biểu hiển, nhiều triệu chứng của bệnh viêm đại tràng mãn tính

+ Đau bụng vùng thượng vị (trên rốn): đau có cảm giác nóng rát sau mũi ức, kèm ợ hơi, ợ chua nhiều, đau thay đổi khi đói khi no, tăng lên khi thức khuya nhiều ,… có thể nghĩ tới bệnh lý như Hội chứng dạ dày - tá tràng, Hội chứng trào ngược dạ dày - thực quản, viêm tụy cấp hoặc mạn, bệnh của đại tràng ngang.

+ Đau bụng vùng hạ sườn phải: đau ngay dưới gan, có thể kèm theo sốt nhẹ, vàng da, vàng mắt, ngứa, đi ngoài phân trắng,… đây là biểu hiện của các bệnh lý về gan, mật, túi mật

+ Đau bụng vùng hạ sườn trái: có thể do các bệnh lý về dạ dày, tụy, lách,…

+ Đau bụng vùng quanh rốn: biểu hiện của rối loạn tiêu hóa, ngộ độc thức ăn…

+ Đau bụng vùng mạng sườn phải và trái: biểu hiện của bệnh viêm đại tràng, thận và niệu quản hai bên

+ Đau vùng hố chậu hai bên: các bệnh về manh tràng, đại tràng, buồng trứng, vòi trứng hai bên

+ Đau vùng hạ vị (dưới rốn): bệnh lý của bàng quang, tiền liệt tuyến (nam), tử cung (nữ), đại tràng xích m

Như vây, đau bụng là một triệu chứng điển hình của bệnh về tiêu hóa. Với những người bị viêm đại tràng, triệu chứng đau bụng xảy ra thường xuyên và có thể gặp ở nhiều vị trí khác nhau, hầu như khắp ổ bụng. Để làm giảm các triệu chứng đau bụng, người bệnh nên xoa bụng dưới theo chiều kim đồng hồ hoặc chườm ấm giúp giảm đau bụng và kết hợp uống các sản phẩm hỗ trợ điều trị từ đông dược sẽ cho hiệu quả ổn định và lâu dài.

Khái niệm về bệnh viêm đại tràng co thắt

Viêm đại tràng co thắt gây ra đau đớn và là nỗi ám ảnh có nhiều bệnh nhân mắc chứng bệnh này. Tìm hiểu rõ hơn về bệnh viêm đại tràng co thắt giúp bạn hiểu và phòng tránh được bệnh một cách hiệu quả.
 

1. Viêm đại tràng co thắt là gì?

Viêm đại tràng co thắt hay còn gọi là hội chứng ruột kích thích, rối loạn chức năng đại tràng, bệnh đại tràng chức năng… Các rối loạn tiêu hóa mạn tính tái đi tái lại, kéo dài ít nhất 3 tháng mà không làm thay đổi cấu trúc hay yếu tố sinh hóa của dạ dày, ruột. Viêm đại tràng co thắt có liên quan chặt chẽ tới tỷ lệ thực phẩm thông qua đại tràng (ruột già).Viêm đại tràng co thắt là bệnh hay gặp ở người lớn tuổi.

Viêm đại tràng co thắt được phân thành 3 loại cơ bản:

- Loại 1: Có hiện tượng đau bụng và tiêu chảy.
- Loại 2: Có hiện tượng đau bụng và táo bón.
- Loại 3: Có hiện tượng đau bụng, vừa tiêu chảy lại vừa táo bón.
Có khoảng 20% dân số trên thế giới bị viêm đại tràng co thắt. Riêng tại Việt Nam thì có khoảng 30-40% bệnh nhân đến khám chuyên khoa tiêu hóa bị hội chứng ruột kích thích, viêm đại tràng co thắt. Viêm đại tràng co thắt thường gặp ở nữ giới (cứ 4 nữ giới mắc viêm đại tràng co thắt thì có 1 nam giới bị mắc chứng bệnh này). Người dễ mắc viêm đại tràng co thắt là bệnh nhân rối loạn thần kinh chức năng (hysteria), trầm cảm, ám ảnh hay bị stress tâm lý… Bệnh không nguy hiểm đến tính mạng nhưng gây khó chịu, ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống.

2. Nguyên nhân của bệnh viêm đại tràng co thắt

Nguyên nhân của viêm đại tràng co thắt rất đa dạng, và một trong những nguyên nhân điển hình có thể kể tới là:
Viêm đường ruột bởi ăn phải thức ăn không hợp vệ sinh – thức ăn có vi khuẩn thương hàn gây bệnh, vi khuẩn lỵ hoặc lỵ a-míp
- Do rối loạn nhu động ruột
- Do dùng quá nhiều kháng sinh đường ruột gây loạn khuẩn
- Do rối loạn tâm thần, sang chấn tâm thần…
Việc chẩn đoán ra bệnh viêm đại tràng co thắt được xem là khó khăn và phức tạp. Với từng bệnh nhân mà Bác sĩ đưa ra các chỉ định xét nghiệm khác nhau và còn tùy thuộc vào trang thiết bị của từng phòng xét nghiệm.
- Trường hợp bệnh nhân bị nghi loạn khuẩn có thể cho xét nghiệm vi khuẩn chí, xét nghiệm tìm các loại trứng giun, sán
- Nếu trường hợp nghi ngờ nhiễm viêm đại tràng với lý do khác có thể cho chụp khung đại tràng có thuốc cản quang, và nếu có điều kiện thì có thể tiến hành nội soi đại tràng…
Bệnh viêm đại tràng co thắt ảnh hưởng lớn đến chất lượng cuộc sống (không thoải mái, kiêng khem quá mức, hay cáu gắt dễ nổi nóng, lúc nào cũng lo đến bệnh tật của mình).

3. Triệu chứng của bệnh viêm đại tràng co thắt

Bệnh viêm đại tràng co thắt có rất nhiều triệu chứng khác nhau, nhưng triệu chứng điển hình nhất của viêm đại tràng co thắt là đau bụng. Đau bụng đa dạng, có thể đau sau khi ăn, có thể đau khi ăn no, đặc biệt là đau sau khi ăn một số thức ăn lạ, chua, cay, lạnh…
Do cơn đau dai dẳng, đặc biệt đau sau khi ăn, thế nên hầu hết người bệnh bị viêm đại tràng co thắt không dám ăn những thức ăn có dạng như vậy. Khi căng thẳng, stress thì cơn đau xuất hiện nhiều hơn. Viêm đại tràng co thắt thường đau vùng bụng ở dưới rốn, đau quặn, ợ hơi, đầy bụng, chướng hơi, khó tiêu, dễ gây nhầm với bệnh đau dạ dày.
Hầu hết người bệnh đều cho biết, hết cơn đau bụng sau khi đi đại tiện. Nhưng, cũng có nhiều bệnh nhân viêm đại tràng co thắt mạn tính thì vừa đi ngoài xong chưa vào đến phòng nghỉ đã xuất hiện cơn đau quặn bụng khác muốn đi ngoài tiếp.

4. Phòng tránh viêm đại tràng co thắt

Để phòng tránh viêm đại tràng một cách hiệu quả thì lời khuyên cho bạn là bạn nên đi khám định kỳ 6 tháng một lần để phát hiện ra bệnh. Một khi đã có dấu hiệu của bệnh bạn cần đi khám bệnh ở chuyên khoa tiêu hóa để xác định nguyên nhân và điều trị dứt điểm ngay từ đầu, không để bệnh trở thành mạn tính. Để phòng bệnh, cần ăn uống đảm bảo vệ sinh. Không nên lạm dụng gia vị, rượu, bia, chất chua, cay trong các bữa ăn hằng ngày…

Đau bụng có phải viêm đại tràng co thắt?

Hỏi: Tôi mới sinh cháu được 3 tháng rưỡi thì hay bị đau bụng từng cơn vào ban đêm, đau khu vực rốn và trên rốn. Ban ngày thì có lúc chỉ hơi đau râm ran thôi nhưng ban đêm thì đau quặn bụng. tôi đi siêu âm bác sĩ bảo bị viêm đại tràng co thắt. Xin bác sĩ cho biết tôi có phải bị bệnh đó không? tôi đi đại tiện vẫn bình thường. và xin bác sĩ cho biết các triệu trứng của bệnh như thế nào? và tôi có uống được thuốc Tràng phục linh ko?

Trả lời:Viêm đại tràng co thắt hay còn gọi là viêm đại tràng kích thích, viêm đại tràng mạn tính, là bệnh hay gặp ở người lớn tuổi. Bệnh này gồm nhiều triệu chứng khác nhau nên người ta thường gọi là hội chứng viêm đại tràng co thắt. Nhiều nghiên cứu cho thấy, có tới 20% người trưởng thành mắc hội chứng này, trong đó người lớn tuổi chiếm tỷ lệ khá cao.

Triệu chứng điển hình nhất của viêm đại tràng co thắt là đau bụng. Đau bụng đa dạng, có thể đau sau khi ăn, có thể đau khi ăn no, đặc biệt là đau sau khi ăn một số thức ăn lạ, chua, cay, lạnh… Kiểu đau như vậy là nỗi ám ảnh của hầu hết người bệnh bị viêm đại tràng co thắt, không dám ăn những thức ăn có dạng như vậy. Khi căng thẳng, stress thì cơn đau xuất hiện nhiều hơn.

Viêm đại tràng co thắt thường đau vùng bụng ở dưới rốn, đau quặn, ợ hơi, đầy bụng, chướng hơi, khó tiêu, dễ gây nhầm với bệnh đau dạ dày. Hầu hết người bệnh đều cho biết, hết cơn đau bụng sau khi đi đại tiện. Nhưng, cũng có nhiều bệnh nhân viêm đại tràng co thắt mạn tính thì vừa đi ngoài xong chưa vào đến phòng nghỉ đã xuất hiện cơn đau quặn bụng khác muốn đi ngoài tiếp. Bạn nên đến cơ sở y tế chuyên khoa tiêu hóa có uy tín để khám và xét nghiệm cho chính xác.

Một số bài thuốc chữa viêm đại tràng

Viêm loét đại tràng co thắt
Biện chứng đông y: Tì vị dương hư, không thể vận hóa thủy cốc.
Cách trị: Tư bổ tì vị, sáp tràng, chỉ tả.
Đơn thuốc: Tam vị chỉ tả tán.
Công thức: Sơn dược 150g, Kha tử nhục 60g, Thạch lựu bì 60g.
Tán chung thành bột mịn, mỗi ngày dùng 3 lần, mỗi lần 4,5 g. Uống lúc đói.
Hiệu quả lâm sàng: Tào XX, nữ 43 tuổi, cán bộ. Ngày 10/4/1971 tới khám lần đầu. Bệnh nhân mắc bệnh đã hơn 3 nǎm. Hiện bệnh tình chủ yếu là: cứ khoảng 3 giờ chiều là cảm thấy chóng mặt, đau đầu, tim đập dồn dập, lợm giọng, bụng đầy, không muốn ǎn uống, ngày đi ỉa chảy 5-6 bận, không tiêu hóa thức ǎn, bụng ngâm ngẩm đau, thích ấn, người mệt mỏi, sắc mặt vàng vọt, lưỡi nhạt, rêu trắng, mạch huyền tế vô lực. Tây y soi dạ dày, ruột bằng barit chẩn đoán viêm loát đại tràng. Căn bệnh viêm đại tràng này có nguyên nhân là bởi tì vị dương hư, không chuyển hóa được thức ǎn gây ra. Chữa nó phải tư bổ tì vị, sáp tràng chỉ tả, Cho dùng bài thuốc tự chế là tam vị chỉ tả tán. Uống trong 20 ngày, ỉa chảy giảm xuống 2-3 lần một ngày, ǎn uống có hơi tǎng lên, tiêu hóa tốt hơn, các chứng khác cũng thuyên giảm, mạch trở nên hoãn vô lực. Đó là biểu hiện tì vị dần dần khôi phục chức nǎng vận hóa. Uống tiếp một đợt nữa, bệnh khỏi.


Bàn luận: Trường hợp bệnh nhân này là chức nǎng vận hóa của trường vị mất điều hòa, biểu hiện bằng ỉa chảy, thức ǎn không tiêu hóa. Phần Tí luận trong sách Tố vấn chép rằng: “Doanh, là tinh khí của thủy cốc (thức ǎn), điều hòa ngũ tạng, tưới khắp lục phủ, có thể vào mạch… Vệ, là hãn khí của thủy cốc, khí này nhanh, hoạt lợi, không htể vào mạch được, mà tuần hoàn trong da, trong thịt”. Tinh vi không thể biến hóa để sinh ra Doanh, Vệ khí huyết, nên mới thấy chóng mặt, tim đập, tâm thần mệt mỏi trì trệ. Đau đầu là huyết hư không được nuôi dưỡng, mạch huyền tế vô lực là Doanh Vệ khí huyết không đủ, phải kíp dùng thuốc bổ tì vị, cầm đi tả, tinh vi dược hóa, khí huyết dồi dào, Doanh Vệ lưu thông thì mới khỏi được. Trọng dụng sơn dược ngọt, bình, vị nhạt, bổ khí tì vị. Kha tử nhục đắng, chua chát, ôn để sáp tràng cầm đi tả, nhờ thế bệnh tuy lâu ngày nhưng vẫn thu được kết quả rất tốt.
Viêm loét đại tràng mãn tính
Biện chứng đông y: Tì khí hư nhược, kèm huyết ứ.
Cách trị: ích khí kiện tì, hoạt huyết hóa ứ.
Đơn thuốc: ích khí bổ tì hóa ứ thang
Công thức: Hoàng kỳ 30g, Đảng sâm 15g, Bạch truật 10g, Phục linh 15g, Dĩ nhân 30g, Sơn dược 15g, Đan sâm 30g, Xích thược 15g, Xuyên khung 15g, Đan bì 15g. Sắc uống mỗi ngày một thang.
Viêm loét đại tràng mạn
Biện chứng đông y: Thấp nhiệt, tràng tích.
Cách trị: Hoạt huyết trục ứ, thanh nhiệt khử thấp.
Đơn thuốc: Gia vị cách hạ trục ứ thang.
Công thức: Đào nhân 15g, Đan bì 10g, Xích thược 10g, Ô dược 15g, Nguyên hồ 10g, Cam thảo 10g, Xuyên khung 15g, Đương qui 15g, Linh chi 10g, Hồng hoa 10g, Chỉ xác 10g, Hương phụ 15g, Công anh 50g, Tra thán 50g, Hoàng liên 10g, Xa tiền 15g. Sắc uống mỗi ngày 1 thang. 

Hiệu quả lâm sàng: Theo dõi điều trị trên 10 trường hợp, người bị bệnh ngắn nhất là 6 tháng, lâu nhất là 3 nǎm, trung bình đã mắc bệnh một nǎm rưỡi. Dùng thuốc chữa viêm đại tràng ít nhất là 16 thang, nhiều nhất là 30 thang. Chữa khỏi hoàn toàn 8 trường hợp, còn 2 trường hợp lâm sàng đã khỏi, về sau lại tái phát.
Viêm loét đại tràng mạn
Biện chứng đông y: Tì vị dương hư, nhiệt độc khốn trở.
Cách trị: Ôn dương cố thận, bổ tì hóa thấp.
Đơn thuốc: Ôn dương chỉ tả thang.
Công thức: Hoàng kỳ 20g, Đảng sâm 20g, Can khương 6g, Cam thảo (nướng) 6g, Ngũ vị tử 6g, Khổ sâm 6g, Ngô thù du 6g, Phá cố chỉ 10g, Tam lǎng 6g, Bạch truật 10g, Vân tàm sa 30g, Địa du 10g.
Sắc uống, mỗi ngày 1 thang. Bệnh nhân quá hàn thêm Phụ tử 10g, phân nhiều dịch nhầy thêm Bồ công anh 20g, đi ngoài ra máu thêm Điều thất 6g, A giao 10g, đau bụng thêm Diên hồ sách 10g.
Hiệu quả lâm sàng: Dư X, nữ, 52 tuổi. Đau bụng ỉa chảy đã hơn 20 nǎm. Qua kiểm tra đại tràng bằng ống soi mềm và các phương pháp khác chẩn đoán là viêm loét đại trạng mạn tính. Đại tiện mỗi ngày 3-4 bận, phân loãng nát lẫn chút dịch nhầy, đôi khi thấy có máu. Bụng khó chịu, kém chịu rét, nếu để lạnh bụng hoặc lưng thì ỉa chảy tǎng lên, chườm nóng thì đỡ đau. Lại thấy đau dạ dày, hễ thức ǎn lạnh, sống là đau dạ dày và đau bụng dữ dội. Miệng nhạt, nhiều nước dãi, toàn thân mệt mỏi, sắc mặt sạm đen, không bóng, mi mắt hơi mọng, ǎn kém, sợ ǎn mỡ, ǎn đồ béo vào thì đi ngoài càng nặng. Dạ dày thường cǎng đầy khó chịu, có lúc ợ hơi, nhưng không nôn chua. Mạch trầm tế, lưỡi tím sạm, rêu trắng nhuận, rìa lưỡi có hằn rǎng. Đã từng chữa chạy bằng nhiều phương pháp điều trị viêm đại tràng nhưng hiệu quả không rõ rệt. Nay điều trị bằng bài Ôn dương chỉ tả thang có gia giảm. Uống 5 thang, đau bụng giảm hẳn. Đại tiện giảm còn 2 bận một ngày. Uống tiếp trong 1 tháng, hết hẳn đau bụng, phân không còn chất nhầy, dạ dày hết khó chịu. Số lần đi đại tiện cơ bản khôi phục như bình thường, nhưng phân chưa thành khuôn. Liền bỏ vị Khổ sâm, tǎng Nhục quế 1g vào bài thuốc trên, cho uống tiếp 1 tháng nữa, đại tiện ngày còn 1-2 lần, phân thành khuôn, không còn chất nhầy. Kiểm tra đại trạng bằng ống soi mềm thấy các chỗ xung huyết hoặc loét giảm nhẹ, vết loét nông lại. Nhưng sau đó do viêm cấp đường tiết niệu nên phải dừng uống bài thuốc trên để chữa bệnh mới. Sau khi khống chế được viêm nhiễm, lại uống tiếp bài Ôn dương chỉ tả thang có gia giảm để củng cố hiệu quả. Theo dõi hơn một nǎm, bệnh nhân không bị tái phát.

Chấm dứt vòng luẩn quẩn mệt mỏi trí não

Chấm dứt vòng luẩn quẩn mệt mỏi trí não – cơ thể, mệt mỏi stress

Theo chuyên gia tâm lý Trịnh Trung Hòa, tình trạng của chị Thu Hương hay anh Mạnh Hùng không phải là hiếm trong cuộc sống hiện đại, với áp lực công việc và tự khẳng định rất lớn.

Mệt mỏi tinh thần và thể chất quan hệ mật thiết với nhau như một vòng luẩn quẩn, khiến con người bế tắc không thoát ra được. Nguyên nhân là do sự thiếu hụt năng lượng trí não khi làm việc cường độ lớn, trong khi lại không được nghỉ ngơi, cân bằng để tái tạo nguồn năng lượng chất lượng.Căng thẳng đau đầu 

Theo Tiến sĩ, Bác sĩ dinh dưỡng Phan Bích Nga: “Một người trong giai đoạn làm việc căng thẳng não tiêu thụ gấp 3-4 lần năng lượng bình thường. Các sản phẩm chứa caffeine như nước tăng lực hay cà phê sẽ giúp não tỉnh táo tức thời nhưng tốt nhất nên tránh vì có thể khiến tim đập nhanh và mệt mỏi hơn nữa vào ngày hôm sau”.

Theo BS Nga, để tăng nguồn năng lượng cho não và cơ thể, nên bổ sung các thực phẩm giàuL-Carnitine (hay còn gọi là Vitamin BT). L-Carnitine là thành tố rất quan trọng trong việc chuyển hóa năng lượng cho tế bào não và nhiều cơ quan trong cơ thể như cơ, tim, gan và các tế bào miễn dịch. 

Nói nôm na, dù cơ thể nạp vào nhiều thức ăn nhưng “nhà máy chuyển hóa” không vận hành tối ưu thì năng lượng cho não bộ và thể chất vẫn thiếu hụt.

L-Carnitine có sẵn trong thực phẩm hàng ngày như: thịt, cá, sữa… Tuy nhiên, giai đoạn não và cơ thể cần rất nhiều năng lượng để thức khuya hay làm việc tăng cường thì thực phẩm hàng ngày khó có thể đáp ứng lượng L-carnitine cần thiết. Chống mệt mỏi stress

Lối thoát nào cho người bị căng thẳng

Đối với không ít doanh nhân, dân văn phòng, quá tải công việc trở thành nỗi ám ảnh, gây mệt mỏi stress kéo dài, đặc biệt là trong những giai đoạn cần tập trung với cường độ mạnh…

Muốn buông xuôi vì quá tải

Phạm Thu Hương (27 tuổi) là trưởng phòng tín dụng của một chi nhánh ngân hàng thương mại lớn tại Hà Nội. Vốn cá tính và rất năng động, cô thường lựa chọn những đối tác “khó nhằn”, những hợp đồng ai cũng “né” để thử thách chính mình. Đó cũng là lý do vì sao còn trẻ tuổi nhưng Thu Hương đã sở hữu vị trí khiến nhiều người mơ ước.

Vậy nhưng, guồng quay công việc không phải lúc nào cũng thuận lợi. “Từ mấy tháng nay, tôi luôn trong tình trạng quá tải. Đỉnh điểm trong giai đoạn này, một lúc tôi phải “chạy” định mức doanh số toàn quý III mà ban giám đốc đã giao, áp lực dư nợ, lương kinh doanh của hơn 10 nhân viên trong phòng, cộng với phần việc quản lý sau vay tránh nợ xấu… khiến nhiều lúc bản thân tôi thấy hụt hơi, năng lượng “trống rỗng”, dễ cáu gắt vô cớ” – Hương tâm sự. Đến cả giấc ngủ, Hương cũng trong trạng thái lo lắng, nghĩ ngợi về công việc khiến đầu óc và cơ thể càng mệt mỏi, hiệu suất công việc giảm đi…Vòng luẩn quẩn dường như không dứt…

Cũng rơi vào tình trạng như Thu Hương, Mạnh Hùng (31 tuổi), phó giám đốc kinh doanh của một công ty nước ngoài có tiếng tại TP HCM chia sẻ: “Hai tháng vừa rồi quá bận rộn, tôi không hề có ngày thứ 7 hay chủ nhật trọn vẹn cùng gia đình, bạn bè. Áp lực doanh số khiến lời hứa đưa vợ con đi du lịch nước ngoài mùa hè này cũng không thể thực hiện nổi, còn deadline cứ ám ảnh cả giấc ngủ ngắn”. “Mình thực sự muốn nỗ lực làm việc để chứng tỏ bản thân và thăng tiến, mình biết là mình có năng lực, nhưng sức bền và năng lượng dường như cạn kiệt…” – anh Hùng không giấu nổi sự lo lắng, mệt mỏi.

Chặng đường chữa khỏi bệnh viêm loét dạ dày tá tràng

HÀNH TRÌNH CHỮA KHỎI BỆNH ĐAU, VIÊM LOÉT DẠ DÀY TÁ TRÀNG

Từ sâu thẳm trong trái tim mình tôi mong muốn được một lần được gọi Chị và gia đình là những ân nhân. Người ân nhân tôi muốn nhắc tới ở đây là Lương Y Thu Phương, người đã chữa khỏi cho tôi căn bệnh viêm loét hang vị dạ dày đeo đẳng tôi hàng năm trời !

Lời cảm ơn của tôi!

Là người làm công tác nghiên cứu khoa học tại Viện Khoa học và Công nghệ Việt Nam tôi luôn phải đồng hành với các đề tài được giao. Công việc nghiên cứu là niềm đam mê vô cùng lớn lao đối với tôi, một công trình được hoàn thiện, một đề án được phê duyệt khiến tôi và các cộng sự vô cùng hạnh phúc và hãnh diện. Nhưng những thành công và hạnh phúc đã đưa tôi đến căn bệnh viêm loét hang vị dạ dày lúc nào không hay. Những buổi thức đêm, suy nghĩ triền miên, những cốc cafe đặc quánh dường như không thể thiếu được trong mỗi đề tài. Những buổi nhậu nhẹt với bạn bè và đồng nghiệp vào mỗi chiều tan sở là nguyên nhân chủ yếu khiến tôi bị bệnh. 

Một đêm năm 2008 đang suy nghĩ về đề tài Công nghệ vi sinh vật trong việc phát triển nền nông nghiệp sạch tại Việt Nam tôi thấy phần trên rốn tới ngực hơi đau và có cảm giác rát, nghĩ là cơn tức ngực thông thường nên tôi không để ý nhưng càng về sáng cơn đau và nóng rát càng dữ dội hơn. Không thể gắng gượng ngồi trước máy vi tính được nữa tôi vào giường nằm. Gần hai tiếng trôi qua nhưng cơn đau vẫn chưa có dấu hiệu chấm dứt, nhìn khuôn mặt tôi nhăn nhó vợ tôi lo lắng, trước thỉnh thoảng tôi cũng có biểu hiện như vậy, cứ mỗi lần như vậy là tôi lại vào giường nằm trằn trọc rồi cũng ngủ thiếp đi. Nhưng hôm đó vào khoảng 5h sáng phần trên rốn tôi như có ai thiêu đốt không tài nào chịu nổi tôi bảo vợ sửa soạn đồ đạc đưa tôi đi viện ngay.

Đến bệnh viện, sau khi hỏi han và khám lâm sàng bác sĩ nghi là tôi bị đau dạ dày, sở dĩ bác sĩ chưa kết luận là vì tôi chưa được nội soi (thông thường phải nhịn ăn trước 6 tiếng mà tôi thì mới ăn bát mì tôm và uống cafe lúc 2h sáng). Thời gian chờ đến 8h để nội soi với tôi là một cực hình. Là người đã từng lăn lộn với khoa học, trải qua bao thăng trầm của cuộc sống nên đã rèn cho tôi một sức chịu đựng ghê gớm nhưng lần này thì dường như tôi đã đầu hàng, đầu hàng thực sự, cơn đau khiến khuôn mặt tôi tím tái, ôm bụng đau quằn quại mà không sao kiềm chế được. Viêm loét dạ dày tá tràng

Thời khắc vào phòng nội soi cũng đã đến, cầm khăn mặt trong tay, nhìn chiếc ống mà lát nữa sẽ đưa vào cuống họng tôi thấy thật hãi hùng. May cho tôi là hôm nay được bác sĩ trưởng khoa Phạm viết Sinh trực tiếp nội soi nên thao tác thành thục, chỉ mỗi tội buồn nôn ọe thì ai cũng mặt đỏ tía tai như nhau. 

Cầm tờ kết quả nội soi bác sĩ kết luận tôi bị viêm xung huyết dạ dày, viêm loét hang vị dạ dày mức độ nặng. Trên tờ kết quả hằn sâu nhưng vết tím đen và vết loét do những lần bị trước nhưng tự liền sẹo tôi nhìn mà phát khiếp. Cầm đơn thuốc trên tay tôi ra về mà mặt vẫn nhăn nhó vì chỉ được một hộp sữa vợ mua vội trong lúc chờ nội soi, dạ dày không có thức ăn lại càng cọ sát và trào axit mạnh hơn khiến cơn đau ngày càng thêm dữ dội. Về tới nhà vợ tôi nấu ngay một nồi cháo để tôi ăn nhưng đến thìa thứ 3 thì không ăn nổi vì miệng đắng ngắt và có cảm giác ợ hơi, đầy bụng rất khó chịu. 

Uống thuốc được hai ngày cảm giác đau đã giảm nhưng vẫn còn âm ỉ, tôi gắng gượng ăn nhưng càng ăn thì bụng càng khó chịu. Mười ngày uống thuốc trôi qua mà bệnh thì không thuyên giảm, công việc bê trễ vì tôi không tài nào tập trung được nên đành phải xin nghỉ phép. Kết quả điều trị ở Viện không có tiến triển tôi đành nhờ bạn bè trong giới khoa học để tìm thầy thuốc giỏi. 

Lần này cô bạn cùng cơ quan giới thiệu cho TS Lê Duy Ứng là phó khoa tiêu hóa dạ dày, tôi đến nhờ bác sĩ chữa trị nhưng hết liệu trình tại nhà bác sĩ bệnh cũng không có chuyển biến gì, những cơn đau hành hạ tôi ngày đêm. Lần tìm trên mạng vợ tôi tìm được nhà thuốc quảng cáo chữa được bệnh này là Phòng khám Lương y Nguyễn Hữu Toàn ở Hải Phòng, nhằm ngày nghỉ cuối tuần hai vợ chồng bắt xe xuống Hải Phòng. 

Sau khi hỏi han tình hình bệnh tật Lương y cắt thuốc cho tôi điều trị. Hai vợ chồng bắt xe về Hà Nội với niềm hi vọng chữa khỏi căn bệnh đáng sợ này. Hơn một tháng trôi qua tôi vẫn chưa có dấu hiệu khỏi bệnh. Khỏi phải nói tâm trạng của tôi chán nản thế nào, chán nản vì mất hết niềm tin vào bác sĩ tây y cũng như đông y. 

Nhưng đúng là buồn ngủ gặp được chiếu manh, trong một lần lang thang tìm hiểu về căn bệnh này tôi đọc được comment của một chị cảm ơn một vị lương y đã giúp chị chữa khỏi căn bệnh viêm hang vị dạ dày. Tìm hiểu thêm tôi được biết Lương Y đó chính là Chị Thu Phương cháu nội Lương Y Thu Tài ở Bắc Giang nổi tiếng khắp miền Bắc về việc chữa các căn bệnh về dạ dày. Qua tìm hiểu thì tôi cũng được biết gia đình Lương Y Thu Phương có dòng tộc nhiều đời theo ngành y, ông nội lương y là lương y Thu Tài nổi tiếng khắp nơi về chữa bệnh dạ dày. Hiện nay đang nối nghiệp dòng họ có hai người cháu nội là lương y Thu Phương và Lương Y Thu Phong hiện đều đang công tác tại trung tâm ứng dụng Đông Y Việt Nam.

Mừng như bắt được vàng tôi gọi ngay đến đến nhà lương y theo số điện thoại cho trên mạng và hẹn ngày đến khám. Đến địa chỉ được cho tôi gặp một vị Lương Y khá trẻ, sau một hồi tôi kể hết về tình hình bệnh tật, những thầy thuốc cũng như những loại thuốc đã từng trải qua. Lương Y chỉ cười và nói bệnh này y học hiện đại hiện đang bó tay, những thuốc Anh dùng trước đây chỉ có tác dụng ức chế cơn đau chứ không như thuốc đông y đi vào sâu căn nguyên của bệnh để điều trị tận gốc và không tái phát nếu kiêng cữ cẩn thận trong thời gian điều trị. Sau thì tôi được chị lấy thuốc cho về điều trị và hướng dẫn thực hiện uống thuốc và các chế độ sinh hoạt. Về nhà tôi thực hiện ngay theo lời dặn và uống thuốc đều đặn ngày 3 lần trước các bữa ăn. Những ngày đầu tiên uống thuốc thực sự tôi rất lo lắng vì 3 ngày đầu tiên dùng thuốc mà vẫn không thấy dấu hiệu gì, sau tôi vẫn kiên trì uống như những lời dặn của chị thì sang đến ngày thứ 20 cơn đau giảm hẳn, cảm giác ợ chua mất dần, tôi ăn ngon miệng hơn mặc dù vẫn là ăn cháo, hơi nóng từ phần rốn trở lên thì hết hẳn ở ngay trong tháng điều trị đầu tiên.

TRIỆU CHỨNG VÀ NGUYÊN NHÂN GÂY ĐAU VIÊM LOÉT DẠ DÀY TÁ TRÀNG

TRIỆU CHỨNG VÀ NGUYÊN NHÂN GÂY ĐAU VIÊM LOÉT DẠ DÀY TÁ TRÀNG

Qua tìm hiểu và phân tích lại Trường xin tổng hợp lại các triệu chứng và nguyên nhân gây bệnh đau viêm dạ dày mà mọi người thường mắc phải như sau: 

Dạ dày là một bộ phận quan trọng trong hệ tiêu hóa của con người. Chúng thực hiện những chức năng chính như nghiền thức ăn và sử dụng các enzym tiêu hóa trong dịch vị nhằm phân hủy thức ăn. Nhưng đây cũng chính nơi gây nhiều rắc rối cho chúng ta bởi vì nhiều căn bệnh nguy hiểm có thể phát sinh tại dạ dày như đau dạ dày, viêm loét hang vị dạ dày, ung thư dạ dày… Bệnh đau dạ dày là bệnh có thể mắc ở mọi lứa tuổi và người lớn tuổi có khả năng mắc bệnh cao hơn. Nước ta hiện nay ước tính có tới 5- 10% người dân bị mắc bệnh đau dạ dày trong suốt cuộc đời mình. Trước đây vì công nghệ chưa được phát triển như bây giờ nên việc phát hiện ra bệnh đau dạ dày chỉ có thể phát hiện qua những triệu chứng bệnh đau dạ dày rõ rệt thì khi đó bệnh mới được điều trị.

Viêm dạ dày là tình trạng viêm xảy ra ở lớp niêm mạc dạ dày. Triệu chứng thường thấy của viêm loét dạ dày là hiện tượng đau bụng liên quan với tình trạng bất ổn. Các triệu chứng khác có thể có liên quan, chẳng hạn như chứng khó tiêu, buồn nôn, nôn, cảm giác đầy hơi . Ngoài ra nôn ra máu là một dấu hiệu của mức độ nghiêm trọng và nó có biểu hiện của xuất huyết đường tiêu hóa.

Nguyên nhân - triệu chứng gây viêm dạ dày

Ngày nay nhờ việc nội soi mà nước ta đã phát hiện ra tới 26% bệnh nhân bị viêm loét dạ dày mà chưa có biểu hiện triệu chứng cụ thể, việc đó giúp cho quá trình điều trị sơm sẽ nhanh khỏi hơn so với khi để bệnh quá nặng. 

TRIỆU CHỨNG CỦA BỆNH ĐAU VIÊM LOÉT DẠ DÀY TÁ TRÀNG

1. Triệu chứng cơ năng 

Đau bụng: Đau đó là triệu chứng đầu tiên thường thấy nhất khi bạn mắc phải căn bệnh này, bệnh thường đau từ vùng rốn trở lên đến phía dưới các xương sườn. Những cơn đau ở vùng thượng vị thường kéo dài khoảng 30 phút có thể kéo dài hơn. Cơn đau thường dai dẳng và có thể lan ra sau lưng nếu như bạn bị viêm loét ở thành sau dạ dày. 

Những cơn đau vùng thượng vị thường hay đau theo chu kỳ thì đó là đau do loét dạ dày tá tràng, nếu đau không theo chu kỳ thì khả năng là đau do viêm dạ dày, tá tràng hoặc do ung thư dạ dày gây nên. 

Ợ chua: Hầu hết những người bị bệnh đau dạ dày tá tràng trong giai đoạn đầu thì chưa xuất hiện triệu chứng ợ chua, triệu chứng nay cũng không phải là triệu chứng quan trọng vì ợ cũng có thể do nhiều nguyên nhân gây ra chứ không phải mình biểu hiện của bệnh đau dạ dày. Thường khi mới ăn cơm no xong thì ta có cảm giác ợ chua ở giai đoạn này thường thấy acid dịch vị có độ chua cực kì cao cảm giác nóng cổ và khó chịu mỗi khi ợ chua. Triệu chứng ợ chua và đau dạ dày là hai triệu chứng xuất hiện gần như một lúc và gặp ở bất kì bệnh nhân nào. 

Buồn nôn và nôn: Khi bị đau nhiều dạ dày theo phản xạ sẽ co bóp mạnh thức ăn bị đẩy ra ngoài thường thì bị khi mới ăn cơm xong, nôn mửa xong sẽ thâý cơn đau được giảm đi. 

Chậm tiêu và bị táo bón: Thức ăn được đưa vào dạ dày, quá trình bình thường thì dạ dày co bóp tiêu hóa thức ăn nhưng do bị viêm loét nên sự co bóp nghiền nát thức ăn sẽ bị gián đoạn khả năng nghiền nhỏ thức ăn sẽ không được như khi dạ dày bình thường sẽ dẫn tới hiện tượng chậm tiêu và kéo theo đó là bị táo bón. 

Chảy máu: Có thể là một triệu chứng ít gặp, có thể là một biến chứng do bệnh đau dạ dày tới giai đoạn nặng hơn. 

· Viêm dạ dày tá tràng do sử dụng một số thuốc

· Ung thư dạ dày

· Loét dạ dày – tá tràng

· Do u lành dạ dày (polip hoặc u mạch). 

2. Triệu chứng thực thể

Điểm thượng vị ấn vào thấy đau là do bị loét dạ dày

Điểm môn vị - hành tá tràng ấn vào thấy đau là do bị loét hành tá tràng

Dấu hiệu mà bụng óc ách lúc đói thì gặp trong hẹp môn vị 

Gõ thượng vị đau là hiện tượng của viêm dạ dày. 

Khi bệnh biểu hiệu rõ ràng các triệu chứng đau dạ dày cũng là lúc bệnh đã nặng và khó chữa hơn. Cần chú ý quan tâm tới sức khỏe nếu thấy có triệu chứng như trên thì nên đi khám để có thể chữa trị kịp thời.

Viêm loét dạ dày tá tràng chữa phương pháp nội

Trước đây, loét dạ dày - tá tràng chủ yếu được điều trị ngoại khoa, đến nay, nhờ có nhiều loại thuốc ra đời mà phương pháp nội qua được lựa chọn chủ yếu. Dưới đây là các nhóm thuốc trị loét dạ dày - tá tràng và các tác dụng phụ cần lưu ý.Viêm loét dạ dày tá tràng

Cho đến nay có nhiều loại thuốc antacid dùng để chữa loét tiêu hóa. Một thuốc antacid được gọi là lý tưởng phải mạnh để trung hòa acid dạ dày, dễ uống, ít hấp thu vào máu từ đường dạ dày ruột, đồng thời ít tác dụng phụ.

Bicarbonat natri và canci carbonat là các antacid tác dụng nhanh, mạnh, nhưng có khuynh hướng gây nhiễm kiềm toàn thân và chứa nhiều natri (hội chứng sữa – kiềm), đồng thời nó gây một trở ngược làm tăng tiết gastrin dẫn đến HCl lại được tiết nhiều hơn trước. Canci carbonat cũng gây nên hội chứng sữa kiềm và canci còn kích thích trực tiếp lên tế bào thành gây tăng tiết HCl. Do đó, các thuốc này hiện nay hầu như không dùng trong điều trị loét tiêu hóa.

Hình ảnh vi khuẩn H.Pylory (ảnh nhỏ) - một thủ phạm gây viêm loét dạ dày - tá tràng (ảnh lớn).

Hydroxit nhôm thuốc có xu hướng gây táo bón, khi sử dụng kéo dài nguy cơ cạn kiệt phosphat, kết quả bệnh nhân có biểu hiện mệt mỏi, khó chịu, chán ăn.

Hydroxit magie có thể làm phân lỏng; thuốc được thải qua thận, do vậy khi sử dụng các chế phẩm có magie cần thận trọng với bệnh nhân suy thận.

Các thuốc kháng thụ thể H2 của histamin chữa viêm loét dạ dày tá tràng

Cimetidin là thế hệ đầu tiên của thuốc kháng H2, có tác dụng cắt cơn đau nhanh. Cimetidin dùng lâu có thể có tác dụng phụ như rối loạn tinh thần (ở người già, người suy thận), nhịp tim chậm, hạ huyết áp, tăng nhẹ men gan, vú to, liệt dương... các tác dụng phụ này sẽ hết khi ngừng dùng thuốc.

Ranitidin là thế hệ thứ hai, ra đời sau cimetidin, gây giảm tiết dịch vị gấp 5 – 10 lần cimetidin khi sử dụng cùng liều. Thuốc không làm thay đổi diễn tiến tự nhiên của bệnh. Sau đợt điều trị ngắn hạn mà dừng thuốc tỷ lệ tái phát là 50% trong vòng 6 tháng, 85% tái phát sau 1 năm. Thuốc có ít tác dụng phụ hơn cimetidin, chủ yếu là nhức đầu, chóng mặt, ngứa,... ngừng thuốc thì hết.

Các thuốc thế hệ 3 (nizatidin), thế hệ 4 (famotidin) ra đời có tác dụng mạnh hơn và ít tác dụng phụ hơn cimetidin rất nhiều.

Nguyên nhân gây viêm dạ dày tá tràng

NGUYÊN NHÂN GÂY BỆNH VIÊM LOÉT DẠ DÀY TÁ TRÀNG

Có nhiều nguyên nhân khác nhau gây bệnh viêm dạ dày. Dưới đây là một số nguyên nhân chính gây viêm dạ dày:

* Nguyên nhân do lối sống:

Uống nhiều bia rượu.

Hút nhiều thuốc lá, uống nhiều cà phê và các đồ uống có tính axit cao.

Thường xuyên nhịn đói, hoặc ăn quá no, ăn các đồ ăn quá rắn,…

* Nguyên nhân do nhiễm các loại vi khuẩn, nấm:

Do nhiễm nấm

Do nhiễm kí sinh trùng (thường là các loại anisakis)

Viêm dạ dày do vi khuẩn (thường là Helicobacter pylori)

* Nguyên nhân khác:

Do điều trị thuốc kháng sinh lâu dài.

Do đã trải qua quá trình xạ trị hoặc xạ trị ngẫu nhiên.

Thiếu máu ác tính là một trong những nguyên nhân của- viêm dạ dày

Do có chấn thương trong dạ dày hoặc có phẫu thuật trong dạ dày

Tăng tiết acid dạ dày thường xảy ra khi bị căng thẳng

Hiện tượng trào ngược dịch mật

Những nguyên nhân trên dễ dẫn tới viêm loét dạ dày tá tràng

Không khám kịp thời gây ra biến chứng bệnh viêm loét dạ dày tá tràng đau dạ dày

Khoảng 5 năm trước, chị Xuân, 55 tuổi (ở huyện Quốc Oai- Hà Nội) cảm thấy đau âm ỉ vùng thượng vị, nóng rát, thỉnh thoảng ợ hơi, ợ chua. Vì chủ quan cho rằng, đau dạ dày như thế này là bệnh phổ biến và nhiều người bị nên chị không đi khám mà chỉ uống thuốc Nam hoặc thuốc Tây. Hết đợt thuốc chị thấy đỡ đau là thôi.

Tình trạng này kéo dài đến khi chị Xuân thấy người mệt mỏi và gầy rộc đi. Đi khám tại BV Bạch Mai thì bác sĩ thấy trong dạ dày của chị xuất hiện khối u to bằng quả trứng. Điều đáng tiếc là khi tế bào lấy từ khối u được mang đi sinh thiết thì kết quả cho thấy chị bị ung thư. Sau đó, chị Xuân được phẫu thuật cắt bỏ một phần dạ dày nhưng sức khỏe thì giảm sút nghiêm trọng và khó cứu vãn.

Không chỉ có chị Xuân mà rất nhiều người bị viêm dạ dày biến chứng thành ung thư. 

Bác Hưng một giáo viên cấp 3 về hưu Quảng Xương – Thanh Hóa đột nhiên thấy đau bụng nhưng nghĩ rằng đau đơn giản nên không đi khám. Đến khi cảm giác đau kéo dài một thời gian bác mới đi khám thì choáng váng khi nghe bác sĩ kết luận có khối u trong dạ dày. Trải qua các đợt trị xạ, truyền hóa chất, đến nay đã 3 năm trôi qua bác đã vượt qua được “cửa tử” nhưng sức khỏe giảm sút. Viêm loét dạ dày tá tràng

Thống kê cho thấy, mỗi năm Việt Nam có trên 15.000 ca mới được chẩn đoán ung thư dạ dày và hơn 11.000 ca tử vong vì bệnh này. Đại đa số bệnh nhân ung thư dạ dày khi đau quá không chịu được, gầy sút nhanh mới đến viện khám thì đã ở giai đoạn nguy hiểm, nên tiên lượng rất xấu, chỉ có 15% bệnh nhân sống thêm được 5 năm. Đây là bệnh ung thư phổ biến hàng thứ 2 trong số 10 loại ung thư nguy hiểm thường gặp tại nước ta. 

Do chủ quan mà rất nhiều người không chú ý đến bệnh đau dạ dày của mình, đến khi cảm thấy khó chịu, đau đớn mới đi khám thì bệnh trở nên trầm trọng.

Căn bệnh của xã hội hiện đại

Theo bác sĩ Đặng Văn Nguyên, Trung tâm truyền thông giáo dục sức khỏe Hà Nội, thì đau dạ dày hay nói chính xác là viêm dạ dày, loét dạ dày, viêm loét dạ dày hành tá tràng… còn được coi là căn bệnh của xã hội hiện đại.

Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến đau dạ dày như do ăn nhanh, ăn vội vàng, nhai không kỹ, do căng thẳng thần kinh, ăn uống không đúng giờ, ăn đồ ăn nhanh được chế biến sẵn, uống nhiều rượu bia và các chất kích thích, sử dụng thuốc kháng sinh cũng là nguyên nhân gây bệnh dạ dày với viêm, loét bờ cong nhỏ, tiền môn vị, môn vị hoặc có thể viêm loét hang vị; nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori (HP) gây viêm loét dạ dày và làm tăng nguy cơ ung thư dạ dày. Tiền sử gia đình có cha mẹ, anh, chị em, hoặc con cái của một người có tiền sử ung thư dạ dày cũng làm tăng nguy cơ mắc bệnh này.

Lương y Vũ Quốc Trung, Hội Đông y Việt Nam đưa ra lời khuyên: Những bệnh liên quan đến dạ dày luôn tiềm ẩn nguy cơ ung thư nhưng những biểu hiện của bệnh đau dạ dày với ung thư dạ dày khó phát hiện nên nhiều người nhầm tưởng chỉ là đau dạ dày đơn thuần nên chủ quan. Triệu chứng lâm sàng của 2 bệnh đều là đau rát vùng thương vị, đầy bụng, khó tiêu, chỉ chẩn đoán phân biệt khi nội soi dạ dày để quan sát tổn thương và lấy mẫu tế bào sinh thiết, làm các xét nghiệm khác. 

Để phòng ngừa bệnh dạ dày, mỗi người nên có chế độ ăn uống hợp lý, hạn chế thói quen dùng bia rượu, ăn nhiều đồ nướng, hút thuốc, uống nhiều rượu bia, thiếu hoạt động thể chất, hoặc béo phì.. Lưu ý khi bị đau lưng, đau nhức xương khớp không tự ý mua thuốc giảm đau, chống viêm, chống nhiễm khuẩn về điều trị, mà nên tham khảo ý kiến của thầy thuốc.

Cũng theo lương y Vũ Quốc Trung thì đối với những người vừa bị viêm khớp lại đau dạ dày có thể hàng ngày dùng mật ong và nghệ được sử dụng để chữa đau dạ dày. Nghệ là dược liệu có tác dụng sinh cơ, làm lành vết thương. Viêm loét dạ dày tá tràng

Riêng đối với việc phòng ngừa bệnh viêm loét dạ dày có vi khuẩn Hp cách tốt nhất nên giữ gìn vệ sinh sạch sẽ, thực hiện ăn chín, uống sôi, ăn sạch, uống sạch.

Đối với những người đã mắc bệnh cần hạn chế căng thẳng. Nên xây dựng một chế độ ăn uống phù hợp, thời gian biểu thích hợp. Trong quá trình điều trị nên thực hiện theo những chỉ dẫn của thầy thuốc.

Khi thấy có dấu hiệu của bệnh đau dạ day như đau bụng, thường là phần trên của bụng, từ rốn trở lên đến phía dưới các xương sườn, buồn nôn, đôi khi ói mửa, chán ăn, đầy hơi… cần đến các cư sở y tế để khám bệnh.

Viêm loét dạ dày – tá tràng và cách phòng chống

Đánh giá của Hội khoa học tiêu hóa Việt Nam cho biết, hiện xu hướng các bệnh về dạ dày tăng nhanh xuất phát từ thói quen sinh hoạt của lối sống hiện nay như: ăn uống không điều độ, thiếu khoa học (hút thuốc, uống rượu, ăn nhiều thức ăn chua, cay..), làm việc quá sức, áp lực cao… Đặc biệt, vi khuẩn HP này sống tập trung chủ yếu trong niêm mạc dạ dày và thường gây tổn thương ở dạ dày. Tất cả những nguyên nhân trên đã ảnh hưởng đến hệ tiêu hóa và dạ dày, làm tăng tiết a-xít ở dạ dày, gây viêm loét dạ dày tá tràng. Đây là bệnh phổ biến hiện nay.

Khi bị loét dạ dày – tá tràng thường có các dấu hiệu: Đau thượng vị (vùng trên rốn và dưới mỏm xương ức). Đau có chu kỳ theo bữa ăn. Đau xuất hiện hoặc tăng khi ăn các thức ăn chua, cay hay khi bị căng thẳng thần kinh và giảm khi uống các thuốc kháng axit hay thuốc băng niêm mạc dạ dày. Ngoài ra, còn có triệu chứng đầy bụng, ợ hơi, ợ chua, chậm tiêu hóa… Bệnh có thể biến chuyển nặng nếu không được điều trị kịp thời. Bệnh càng để lâu càng khó điều trị và dần chuyển sang mạn tính dễ bị biến chứng như:

Bệnh viêm loét dạ dày

Xuất huyết tiêu hóa (chảy máu đường tiêu hóa): Xuất huyết hay chảy máu thường rầm rộ với nôn ra máu, có hoặc không có đi ngoài phân đen. Bệnh nhân cần được nhập viện ngay để điều trị cấp cứu.

Thủng dạ dày – tá tràng: Xuất hiện cơn đau bụng đột ngột, dữ dội vùng thượng vị như dao đâm, thường có nôn ói và bụng cứng như gỗ.

Hẹp môn vị: Lúc đầu ăn chậm tiêu, đầy bụng, nặng bụng, ợ nước chua nhất là về buổi chiều; tiếp theo bệnh nhân bị nôn ói sau ăn ngày càng nhiều hơn.

2. Trào ngược dạ dày – thực quản

Không phổ biến như viêm loét dạ dày – tá tràng nhưng trào ngược dạ dày – thực quản cũng có khuynh hướng gia tăng nhanh theo lối sống hiện đại, công nghiệp hóa. Trong đó, béo phì và các chế độ dinh dưỡng ảnh hưởng rất lớn đến căn bệnh này.

Trào ngược dạ dày thực quản

Bệnh trào ngược dạ dày – thực quản là tình trạng trào ngược từng lúc hay thường xuyên các chất từ dạ dày lên thực quản, bệnh không chỉ gây khó chịu cho bệnh nhân mà còn có nguy cơ gây ra những biến chứng nặng nề như loét, hẹp, chảy máu thực quản, thậm chí dẫn tới ung thư. Việc chẩn đoán sớm, điều trị hợp lý và kịp thời sẽ làm cải thiện cuộc sống cho người bệnh cũng như giảm thiểu được các biến chứng nguy hiểm. Các tác nhân làm yếu hoặc gây giãn cơ góp phần gây ra bệnh trào ngược dạ dày – thực quản như: uống rượu, hút thuốc; thức ăn chứa nhiều gia vị, mỡ, cà phê, sô-cô-la; các tình trạng bệnh lý như béo phì, đái tháo đường, ở phụ nữ có thai; dùng thuốc theophyllin… Bệnh có những triệu chứng điển hình:

Ợ nóng: Là triệu chứng thường gặp nhất, đó là cảm giác gây ra do các thành phần của dịch dạ dày trào ngược lên thực quản. Bệnh nhân thấy nóng rát từ vùng thượng vị, lan ngược lên phía sau xương ức có khi lên tận cổ họng. Ợ nóng thường xuất hiện sau khi ăn, khi nằm xuống hoặc ưỡn người về phía trước hoặc những cơn ho ban đêm do tư thế nằm. Các triệu chứng trên tăng khi uống rượu, uống nước hoa quả hay ăn những thức ăn có vị chua.

Ợ chua: Là hiện tượng do các thành phần acid của dịch dạ dày và thực quản trào ngược lại ra vùng hầu họng.

Nôn: Nôn thường xảy ra do thay đổi tư thế hay một sự gắng sức. Dịch nôn thường không mùi vị, không chua và có thể lẫn thức ăn chưa tiêu hóa.

Nuốt khó: Xuất hiện ở 1/3 số bệnh nhân bị trào ngược, đó là cảm giác thức ăn hay nước uống dừng lại phía sau xương ức ngay sau khi nuốt. Nuốt khó, hay nghẹn là triệu chứng cần cảnh giác với ung thư thực quản.

3. Cách phòng ngừa các bệnh về dạ dày, viêm loét dạ dày tá tràng

Dạ dày là cơ quan tiêu hoá trực tiếp xử lý thức ăn hàng ngày, dạ dày bị tổn thương không chỉ làm xáo trộn mọi sinh hoạt còn làm tăng nguy cơ mắc các bệnh nguy hiểm. 

Khi có triệu chứng của bệnh dạ dày, người bệnh cần đến cơ sở y tế để khám và điều trị. Tuyệt đối không được tự ý dùng thuốc để giảm đau hay giảm các triệu chứng như ợ hợi, ợ chua.. vì nhiều trường hợp bệnh nhân dễ nhầm tưởng với bệnh khác.

Chú ý chế độ ăn uống: Ăn đúng giờ, không được bỏ bữa, khoảng cách giữa các bữa ăn khoảng 5 giờ đồng hồ, không ăn quá no, không nên ăn quá nhiều vào buổi tối, không nên vừa ăn vừa uống nước, đọc báo hay xem tivi. Ăn chậm, nhai kỹ và đừng vội vận động ngay sau bữa ăn, thư giãn khoảng 30 phút rồi mới vận động.

Nếu đã bị bệnh, bệnh nhân nên chia bữa ăn thành nhiều bữa nhỏ (4 – 5 bữa/ngày), chọn loại thực phẩm mềm, dễ tiêu như sữa, bột… để giúp dạ dày tiêu hóa tốt. Không nên ăn trái cây khô, lương thực khô gây khó tiêu, tránh thức ăn cay, chua kích thích dạ dày… đặc biệt, cần tránh để cơ thể mệt mỏi, căng thẳng

Để phòng các bệnh về dạ dày, các chuyên gia y tế cho rằng việc thay đổi lối sống, sinh hoạt là những biện pháp phòng chống, ngăn ngừa hữu hiệu hơn cả. Người bệnh phải giảm béo phì, hạn chế thuốc lá, các loại gia vị quá cay hoặc quá chua, hạn chế các loại nước uống có gas, cà phê, rượu bia. Đồng thời, cần tăng cường vận động, tạo thói quen sinh hoạt điều độ, chừng mực…

Viêm loét dạ dày tá tràng là những bệnh cấp hoặc mãn tính tại niêm mạc

Viêm loét dạ dày tá tràng là những bệnh cấp hoặc mãn tính tại niêm mạc đường tiêu hoá do mất cân bằng bảo vệ, do vi khuẩn, tác dụng phụ của thuốc (Piroxicam, Aspirin…), ăn uống, stress, trào ngược mạn tính các chất bài tiết của tụy, mật, acid mật hoặc do hội chứng Zollinger – Ellison.

Triệu chứng lâm sàng phân biệt

Viêm loét dạ dày:

- Đau bụng trên hoặc vùng thượng vị (vùng bụng trên, ngay dưới ức), ợ hơi, ợ chua, buồn nôn, nôn.

- Đói đau, no quá cũng đau. Đang đói, đau, ăn nhẹ thì hết đau. Đau tăng khi ăn các thức ăn như: chuối tiêu, dứa, dưa chua,…

- Xuất huyết (nếu có): Phân đen, mịn như cà phê hoặc nôn ra máu đỏ, da xanh tái, tim đập nhanh, vã mồ hôi, giảm huyết áp.

Viêm loét dạ dày tá tràng:

- Đau vùng thượng vị: Đau dữ dội, đau rát, đau như bị cào, gặm; hoặc đau âm ỉ, bụng đầy hoặc cảm giác cồn cào như đói.

- Cơn đau giảm khi ăn thức ăn. Cơn đau lại đến sau khi ăn 1,5-3 giờ. Cơn đau thường làm bệnh nhân tỉnh dậy ban đêm. Có thể kéo dài vài ngày tới vài tháng. Đau tăng khi ăn thức ăn và nôn là các triệu chứng của loét môn vị

Thăm khám thực thể và các xét nghiệm cận lâm sàng tại bệnh viện hoặc các trung tâm y tế như: Chụp Baryt cản quang, nội soi, test H.P., định lượng acid, sinh thiết,… sẽ giúp chẩn đoán bệnh chính xác hơn.

Hiện nay, có rất nhiều loại thuốc điều trị viêm loét dạ dày – tá tràng với mục đích điều trị như sau:

1. Giảm yếu tố gây loét.

- Dùng thuốc ức chế bài tiết acid clohydric và pepsin.

- Dùng thuốc trung hoà acid clohydric đã được bài tiết vào dạ dày – tá tràng.

2. Tăng cường yếu tố bảo vệ niêm mạc.

- Dùng các thuốc bao phủ niêm mạc và băng bó ổ loét.

- Dùng thuốc kích thích sản xuất chất nhầy (mucin) hoặc các phương pháp kích thích sự tái tạo niêm mạc bằng Laser cường độ thấp – Heli – Neon.

3. Diệt trừ Helicobacter pylori.

- Dùng các kháng sinh và các chất diệt khuẩn như Bismuth.

Ngoài việc uống thuốc điều trị duy trì, đối với các bệnh nhân loét dạ dày – tá tràng, chế độ ăn là một phần của các yêu cầu điều trị và một chế độ ăn đúng cũng góp phần tích cực vào kết quả điều trị:

1. Nguyên tắc chung:

Bệnh nhân cần tránh ăn các thức ăn dễ kích thích như:

- Rượu, các chất gia vị như ớt, hạt tiêu. các chất có nhiều chất chua: hoa quả, dấm…

- Không hút thuốc lá, thuốc lào.

2. Ăn chế độ riêng:

Tuỳ thuộc vào từng giai đoạn bệnh và các biến chứng kèm theo.

+ Đối với bệnh nhân đang bị xuất huyết tiêu hoá, đang đợt đau:

- Bệnh nhân cần nằm tại chỗ, tránh đi lại và tránh thay đổi tư thế đột ngột.

- Ăn các thức ăn lỏng (sữa, nước cháo) chia làm nhiều bữa cho đến khi hết đau, hết các triệu chứng của xuất huyết tiêu hoá (đi ngoài phân vàng), sau đó ăn đặc (cháo, cơm nát) rồi ăn dần dần trở lại bình thường.

+ Ngoài đợt sau:

- Ăn chậm, nhai kỹ.

- Buổi tối nên ăn một miếng bánh ngọt hoặc uống một cốc sữa nhỏ, không nên để dạ dày rỗng, đói.

- Không cần thiết phải ăn cơm nếp như trước đây.